Samen eten: is dat typisch iets voor de kerk? Ja! Als we als kerk aan tafel gaan, is dat een voorproefje van Gods toekomst!
Inleiding
Aan tafel! O nee, iedereen zit al. ‘Aan tafel!’ – dat is het thema waar we in Menorah al een tijdje mee bezig zijn. We hebben bijbelverhalen gelezen over dat Jezus aan tafel gaat, en over wat er dan aan tafel bij Jezus gebeurt.
Ik heb ook al een paar keer een pleidooi gevoerd om als kerk vooral veel samen te eten. Ik houd met alle liefde een kortere preek om ruimte te maken voor samen eten. Dus ik wordt vandaag op mijn wenken bediend met deze dienst aan tafel. Ik heb nog nooit eerder zo’n dienst meegemaakt, maar het bevalt me nu al: er is allerlei lekkers en ik wordt omringd door lieve mensen, -niet perse in die volgorde trouwens- wat wil een mens nog meer?!
Nou ja, in een kerkdienst toch ook iets met God. Samen eten is toch niet iets typisch voor een kerk, dat kun je toch overal wel doen? Waarom zouden we als kerk samen eten? Is dat het zoveelste trucje om het anders te doen? Of is het meer?
Vandaag wil ik jullie meenemen in het laatste pesachmaal van Jezus, en van daaruit laten zien dat samen eten voor de kerk geen trucje is, maar iets wat met de kern van geloven te maken heeft. Samen eten is meer dan lekker en gezellig: als we als kerk aan tafel gaan, is dat een voorproefje van Gods toekomst.
Een voorproefje
Bij de maaltijden uit Lucas die we tot nog toe hebben gehad, werd Jezus steeds uitgenodigd ergens te eten – en Jezus ging op elke uitnodiging in. Maar vandaag is Jezus de gastheer, van de pesachmaaltijd, de maaltijd van bevrijding uit Egypte, en hij viert het met zijn leerlingen. Jezus heeft het allemaal goed voorbereid: hij heeft een zaaltje in Jeruzalem gereserveerd waar ze, zonder dat direct de hele stad er vanaf weet, in alle rust met elkaar kunnen eten. Want Jezus weet dat dit niet zomaar een pesachmaaltijd wordt: dit zal de laatste avond worden dat ze samen eten. Vandaag krijgt de pesachmaaltijd een heel nieuwe lading.
Die pesachmaaltijd was een maaltijd vol vaste rituelen: elke deelnemer wist van tevoren al precies wat wanneer zou komen. Wij hebben zo’n mooi infoblaadje, waarin je kunt zien wat je deze dienst allemaal nog kunt verwachten, maar bij de pesachmaaltijd was zo’n programmaboekje echt niet nodig: alles lag al helemaal vast. … Maar vandaag niet! Jezus als gastheer doet het net even anders, en 2 van die dingen wil ik er vandaag uit lichten.
Het eerste: de pesachmaaltijd was een echte familiemaaltijd, maar Jezus eet het met zijn leerlingen. Het is een beetje alsof Jezus op 1e Kerstdag een diner organiseert: iedereen heeft dan al andere verplichten. ‘Maar Jezus, dan gaan we al naar opa en oma.’ ‘Kan het echt niet een andere keer, ik wordt dan bij mijn schoonouders verwacht.’ ‘Maar dit is de enige dag in het jaar dat onze hele familie bij elkaar is.’ Dat geldt voor Jezus’ leerlingen ook: ze horen deze avond bij hun families te zijn. Maar Jezus haalt ze eruit: vanavond eten jullie bij mij!
Het is trouwens niet de eerste keer dat Jezus zoiets doet. Op het Menorahweekend, vorig jaar, hadden we ook al zoiets: Jezus wordt erop geattendeerd dat zijn familie buiten op hem wacht, en Jezus zegt: ‘wie is mijn familie eigenlijk? Iedereen die doet wat God wil, dat is mijn familie!’ Bij deze maaltijd gebeurt dat weer: Jezus haalt zijn leerlingen uit hun families, want de kring rondom Jezus is een nieuwe familie. Aan tafel bij Jezus wordt je familie van Jezus en elkaar.
Het tweede waar ik jullie aandacht voor vraag, is dat Jezus vooruit kijkt naar het feestmaal in Gods koninkrijk. Als het gaat over de toekomst, over onze uiteindelijke bestemming, dan gebruikt de bijbel daarvoor verschillende beelden. Zingen is zo’n beeld, maar samen eten ook! En dat beeld pakt Jezus op. Jezus kijkt deze avond niet alleen vooruit naar de komende dagen, naar dat hij gearresteerd wordt, berecht, gekruisigd, en naar dat hij met Pasen uit de dood zal opstaan, maar Jezus kijkt verder, naar waar hij dat allemaal voor doet: ons aan tafel krijgen bij het feestmaal in Gods koninkrijk!
Samen eten is dus niet alleen lekker en gezellig, niet een trucje om als kerk weer even de aandacht te trekken, of een handige manier om met elkaar in gesprek te komen, of iets wat we vandaag noodgedwongen doen omdat we even niet van het podium gebruik kunnen maken: nee – samen eten is het einddoel! Het loopt uiteindelijk uit op een feestmaal in het koninkrijk van God. Daarom is samen eten wezenlijk voor wie we als kerk zijn.
Elke keer als wij als kerk, als familie van Jezus, samen eten, elke keer als wij de maaltijd van Jezus vieren, want die twee dingen liggen dicht bij elkaar, het is mooi dat we vandaag allebei doen, zowel een lunch als de maaltijd van Jezus, en elke keer als we dat doen, dan is dat niet alleen maar fijn, en lekker, en gezellig, maar dan krijgen we een voorproefje van onze bestemming, dan zie je iets van Gods koninkrijk, van hoe het uiteindelijk wordt.
Vandaag krijg je zo’n voorproefje. Jezus verlangt ernaar ook jou aan tafel te hebben bij dat feestmaal in het koninkrijk van God. Daar geeft hij alles voor! Dus eet je mee? Aan tafel dan! Amen.